"صد ناز و نعمت" یا "نان جو آلوده در خون"

واکاوی مفهوم رزق و کسب درآمد. مجموعه درس‌گفتارهای کافه هوش مالی 1

اگر دستم رسـد بر چرخ گردون            از او پرسم که این چون است و آن چون

یکی را داده‌­ای صد ناز و نعمت           یکی را نـــان جـو آلـــوده در خــــون

برای باورمندان به خدا، تبیین واقعیت زندگی مبتنی بر آموزه­‌های خدامحور، می‌­تواند دشوار یا گاه نپذیرفتنی باشد. به‌­ویژه این دشواری یا عدم پذیرش وقتی جدی‌­تر می‌­شود که بُعدی ملموس از زندگی مانند اقتصاد در برابر آینه این آموزه‌­ها قرار می‌­گیرد. آموزه‌­ها به طور معمول بر زبان جاری می‌­شوند اما اقتصاد، خود را در تمام عرصه­‌های وجودی از معنوی گرفته تا عاطفی، ذهنی و بدنی جاری می­‌کند.

این چنین است که شکمِ گرسنه، «پای بر دین و ایمان می‌­گذارد» و «دست بر بام همسایه می­‌اندازد».

«شکم گرسنه» را کنایه از هر نیاز مادی بگیرید و «دین و ایمان» را کنایه از هر آموزه دینی و «دست‌­اندازی» را کنایه از هر رفتار نادرست اقتصادی. چرا که فرد در نگاه اول می‌­بیند گاه تلاش‌های اقتصادی به نتیجه نمی‌رسند و گاه با کمترین تلاش، نتیجه فراوانی به دست می‌آید. گاه یک وضعیت اقتصادی خوب، نعمتی در نتیجه رعایت شریعت تحلیل می‌شود و گاه امتحان. گاه وضعیت اقتصادی بد را امتحان و گاه نتیجه سرکشی از شریعت برمی­‌شمارند. در نهایت نمی‌­فهمد کدام، نتیجه‌ی کدام است و در این میان، شاخص چیست؟ گاه دعا برای وضعیت مطلوب اقتصادی به سرعت پاسخ داده می‌­شود؛ گاه با دعا و انجام دستورات، گشایشی حاصل نمی­‌شود و شخص نمی‌­تواند این واقعیت‌­ها را با آن آموزه‌­ها، به‌­درستی تبیین و تحلیل کند. در نتیجه، به گمانه‌زنی و فهم شخصی روی می­‌آورد. چنین برداشتی، زندگی را قفل کرده و انسان را در تاریکی و گم­گشتگی رها می­‌سازد تا آنجا که تصور می­‌شود زندگی و به­ ویژه بُعد اقتصادی آن، بی‌حساب و کتاب است. چنین نیست!

زندگی انسان همانند همه هستی و به عنوان جزئی از هستی، برآمده یا مشمول قواعدی دقیق و تخلف‌ناپذیر است؛ قواعدی الهی. شناخت این قواعد و ویژگی‌های عمومی آن‌­ها، پیش‌نیاز فراخوان و به‌کارگیری آن‌ها در زندگی است. به راستی، خداوند در بُعد مالی و اقتصادی، چه قواعدی طرح‌­ریزی کرده است و چه ویژگی­‌هایی دارند؟ زمین­ بازی رزق چگونه طراحی شده و چه رفتارهایی در این زمین ­بازی قابل قبول و چه رفتارهایی نپذیرفتنی است؟

در پژوهشی دانشگاهی، قواعد الهی و به­‌ویژه 20 قاعده در رزق، شناسایی و تبیین شده است. این قواعد از آیات قرآن کریم برآمده و با کمک روایات معصومین (علیهم‌­السلام) به تبیین و روشنگری زوایای آن پرداخته شده است. این پژوهش ارزشمند (رساله دکترای «دلالت‌­پژوهی سنت­‌های الهی بر آینده­‌پژوهی از منظر قرآن کریم» علی­رضا افضلی در دانشکده مدیریت دانشگاه تهران) دو سال به طول انجامیده و مطالعه موردی آن درباره رزق در آکادمی هوش مالی ارائه گردیده است.

هشتگ‌های مرتبط


نظر خود را بنویسید

نظرات

  • محمدرضا پاسخ 19 خرداد 1398 در ساعت 04:15

    با سلام، جای اینجور مباحث در دنیای امروزی، بسیار خالی است. ممنون از مطلب خوبتون

  • محمد حسین محمد بیگی پاسخ 19 خرداد 1398 در ساعت 04:36

    گر آنها که میگفتمی کردمی. نکو سیرت و پارسا بودمی انی لمستتر من عین جیرانی. ولله یعلم اسراری و اعلانی

  • یک معلم پاسخ 19 خرداد 1398 در ساعت 04:48

    بسیار عالی، استفاده کردیم

  • مهدی تمیزی پاسخ 19 خرداد 1398 در ساعت 09:33

    استفاده کردیم. ممنون

  • سیدمرتضی کریمیان پاسخ 19 خرداد 1398 در ساعت 10:51

    به نام خدا قطعاازمباحث مهم ومبتلی به درعصرحاضر می باشد والحمدلله این مقاله درنوع خودبسیارخوب به این مهم پرداخته است ایدکم الله انشاءالله

  • سیدمحمدموجانی پاسخ 20 خرداد 1398 در ساعت 12:14

    سلام علیکم مطلب بسیار مفید و مورد نیاز امروز جامعه ما است چرا که از منظر اندیشه اسلامی، در نظام اسلامی حاکم بر جامعه از ابعاد سه گانه سیاست، و اقتصاد و فرهنگ، بُعد فرهنگ اصل اساسی بوده و سیاست و اقتصاد متناسب و فرهنگ اسلامی تعریف و پایه ریزی می گردد لذا با توجه به مباحث اصالت الفرد و اصالت الجامعه این موضوع قابل تسری به ابعاد فردی هر یک از افراد جامعه می باشد و باید مبانی فرهنگی تاثیر گذار بر اقتصاد تشریح گردد. خداقوت و سپاس

  • علیرضا پاسخ 20 خرداد 1398 در ساعت 12:03

    سلام و خدا قوت. بسیار عالیست. رزق از جمله مفاهیمی است که بر روی نگاه انسان به زندگی، ساختار تصمیم گیری و سبک زندگی تاثیر مستقیم می‌گذارد. مفهوم رزق بسیار پیچیده و برای عموم مردم غزیب است. سعی کنید این مطالب به طور گسترده به دست مردم برسد.

  • مهرداد پاسخ 20 خرداد 1398 در ساعت 03:15

    خیلی عالی بود. استفاده کردیم

  • میلاد عیسایی پاسخ 20 خرداد 1398 در ساعت 04:23

    از جمله مباحثی که امروزه کمتر مورد توجه هست همین امره... ممنون بابت تذکره

  • رضا کریمی پاسخ 25 خرداد 1398 در ساعت 02:44

    سلام مطلب جالبی بود، استفاده کردیم. این موضوعات و بحث‌ها جای نشر بیشتری دارد.

  • حدیثه ولایتی پاسخ 27 خرداد 1398 در ساعت 02:32

    با سلام و تشکر و قدردانی از استاد دکتر سیمیاری عزیز/ مطلب بسیار جامع و مناسبی بود که جای خالی آن در بین ایده ها و نگاه های اقتصادی حس می شد. قطعا پرداختن به مسائلی این چنین، سهم بسزایی در توسعه مبتنی بر الگوهای اسلامی_ایرانی خواهد داشت.

  • نریمان پناهی پاسخ 29 خرداد 1398 در ساعت 12:41

    خیلی عالی استفاده کردیم اجرت با حضرت مولا

  • کریمی پاسخ 2 تیر 1398 در ساعت 05:31

    قابل تامل بود...

مطالب پیشنهادی